30 sposobów na agresywne zachowania dzieci

agresja blog

Na początku trzeba zwrócić uwagę na to, że jest praktycznie niemożliwym opracowanie przez kogokolwiek takich strategii postępowania, które działałyby w przypadku wszystkich dzieci.

Dzieci nie są z natury agresywne. Problematyczne zachowania są  wynikiem tego, że nie potrafią wyrazić swoich uczuć, nie rozumieją i nie potrafią mówić o swoich emocjach. Dziecko nie potrafi wyrazić swoich lęków ani niepewności. Najważniejsze to mówić o emocjach, nazywać emocje i pokazywać dziecku świat emocji. Nie tylko dobrych i przyjemnych uczuć, jak radość, duma, szczęście, ale również tych „złych „ emocji. Celowo umieściłam je w cudzysłowie, ponieważ to nie są złe emocje, to są emocje trudniejsze, czasami nieprzyjemne, ale one również są potrzebne. Życie człowieka nigdy nie jest i nie będzie wolne od smutku, strachu, złości, ważne więc, aby nauczyć dzieci, że takie emocje istnieją i że trzeba sobie z nimi radzić.

W momencie, kiedy dzieci nie rozumieją emocji, nie potrafią ich pokazać w inny sposób, niż poprzez krzyk, złość, napad wściekłości. Taka reakcja dziecka, to najczęściej nie jest bunt przeciwko nam, ale bezradność i nieumiejętność radzenia sobie z emocjami, które dziecko przeżywa.

Przyczyny reakcji gwałtownych, wściekłości i gniewu u dzieci:

1.Świat dzieci powinien być uporządkowany, ponieważ kiedy nie jest, tracą one przysłowiowy grunt pod nogami. A kiedy zaczynają się bać, kiedy nie wiedzą, co wydarzy się za chwilę, co się stanie, nie wiedzą , czego się spodziewać, wówczas mogą zareagować negatywnymi emocjami. Czasami dzieci bywają nieśmiałe i lękliwe, czasami są dzieci, u których zdolności postrzegania i oceny sytuacji są zaburzone, kiedy dziecko wypadło ze swojego znanego rytmu i nie potrafi prawidłowo ocenić sytuacji i pokazać swoich emocji i uczuć, do których ma prawo. I wówczas pojawiają się napady gniewu, złość a nawet agresja.  Wynika to często z nieumiejętności komunikowania się z otoczeniem w inny sposób.

2.Dzieci bardzo często są zmęczone i przeciążone. Po kilku godzinach w przedszkolu, szkole, my zabieramy je na zakupy, na zajęcia dodatkowe, piłka, szachy, gitara, angielski i koniecznie basen. Chcąc jak najlepiej dla dziecka, często działamy źle. Nasze dzieci po szkole są zmęczone, tam dociera do nich ogrom bodźców, wiele się dzieje, trzeba radzić sobie z rówieśnikami, być skupionym, słuchać pani, zaliczyć sprawdzian, itd. Kiedy dziecko wraca do domu potrzebuje odpoczynku. Zbyt duża ilość zajęć, czasami działa na niekorzyść i dziecko może być przemęczone, a to również jedna z przyczyn negatywnych emocji, napadów złości itp. Dziecko musi mieć czas na dzieciństwo, na nudę, na życie domowe i rodzinne.

3.rozgoryczenie, że ktoś nie dostrzegł jego sukcesu, brak słusznej i należnej pochwały, rozczarowanie, że zostało niesprawiedliwie potraktowane np. w szkole

4.brak umiejętności odnalezienia się w nowej sytuacji;

5.lęki – dla czasami głupie, niepoważne, irracjonalne, ale dla dziecka autentyczne i przerażające (lęk przed osami, komarami, ciemnościami, czymś nowym);

6.hałas(związany często z nadwrażliwością słuchową, ale niekoniecznie i nie w każdym przypadku);
7. I wiele, wiele innych sytuacji, uczuć , doświadczeń…

Krzyk, bicie, gryzienie, kopanie, walenie głową w ścianę, drapanie się czy wkładanie palców do oczu nie wynikają z agresywnego charakteru dziecka, lecz z jego bezradności. Aby właściwie reagować wobec agresji dziecka, musimy wpierw dokładnie przeanalizować, w jakich sytuacjach się pojawia. Im więcej będziemy wiedzieli o dziecku, z tym większą dokładnością będziemy mogli przewidzieć jego reakcje.

 

Jak sobie poradzić z agresją u dzieci?

Każdy opiekun powinien bardzo dokładnie poznać swoje dziecko. Wiedzieć, w jakich sytuacjach może zareagować agresywnie. Być może dziecko wysyła pewne sygnały, które mogą wskazywać, iż za chwilę nastąpi atak złości. Takim zwiastunem może być na przykład nerwowe poruszanie się, nieustanne wypowiadanie pewnego słowa czy też stukanie.

Pamiętaj, że agresywne zachowania dziecka zawsze warto przemyśleć, ponieważ jeżeli zdarzają się często, jeżeli są intensywne, to mogą świadczyć o jakiś zaburzeniach i wówczas warto skonsultować je u specjalisty!

 

Sposoby na radzenie sobie z agresywnymi zachowaniami:

 

1.Zawczasu  przygotuj dziecko na zmiany w codziennym rozkładzie zajęć

Dzieci mają często trudności z radzeniem sobie z jakimikolwiek zmianami w swej codziennej rutynie. Zmiana taka może wywołać u nich uczucie niepokoju i/lub frustracji, nieznośnych zachowań, takich jak złość czy zachowania agresywne. Postaraj się sprawić, aby dzień takiej osoby był możliwie jak najbardziej przewidywalny, to jest rób wszystko w określonym porządku, w określonym czasie.

 

2.Jeżeli Twoje dziecko ma skłonność do agresywnych zachwań, przyjrzyj się swojemu zachwaniu. Być może w chwilach zdenerwowania krzyczysz itd. Dziecko jest wybitnym obserwatorem i często powiela to, co widzi.

Nie krzycz na dziecko, nie bij, bo agresja tylko wzmaga agresję.  Dziecko poczuje się zaniepokojona lub przestraszona. Bardzo często dzieci wręcz błędnie interpretują podniesiony głos jako głos gniewny. Jeśli nie podoba ci się sposób w jaki postępują, mów do nich stanowczym, ale spokojnym głosem.

 

3.Wiele dzieci ma ogromne trudności z odczuwaniem empatii wobec innych ludzi. Często trudno jest im zrozumieć, że inni ludzie mają prawdziwe uczucia i emocje tak jak oni. Ucz dziecko emocji, mów, okazuj, wówczas dziecku łatwiej przyjdzie radzenie sobie z tymi trudnymi emocjami. Pokazuj, że Ty też masz gorsze chwile, że się zdenerwowałaś, że miałaś gorszy dzień w pracy. Niech dziecko widzi, że „złe” emocje są normalne.

 

4.Postaraj się zachować cierpliwość, gdy dziecko wpada w histerię.

 

5.Dostosuj środowisko: jeżeli wiemy jakie bodźce powodują u dziecka rozdrażnienie, strach to po prostu starajmy się zminimalizować ich dopływ. Jeżeli jest to mocne światło, zamieńmy je na kilka punktowych oświetleń, jeżeli dziecko źle reaguje na słońce, zamontuj w pokoju dziecka rolety, a podczas spaceru noś zawsze okulary słoneczne i czapkę z daszkiem. Jeżeli wiemy, że dziecko źle reaguje na hałasy, stwórzmy w jego pokoju azyl ciszy na przykład namiot do którego będzie mogło wejść kiedy ty na przykład odkurzasz.

 

6.Stosuj krótkie, proste wskazówki – nie zagaduj dziecka, w chwili histerii i tak najprawdopodobniej nie słyszy co do niego mówisz. Kieruj komunikaty typu: wstań, idziemy, usiądź. Rozmowa po wybuchu może nastąpić dopiero wtedy gdy dziecko się już wyciszyło.

 

7.Staraj się odwrócić jego uwagę – nie dopuść aby otoczenie skupiało się na jego kryzysie. Włącz ulubioną muzykę, daj ulubioną książeczkę, zaprowadź w miejsce, które jest dla dziecka najbardziej komfortowe .

 

8.Myśl o tym co się wydarzyło przed wybuchem i staraj się odsunąć przyczynę. Jeżeli jest to trudne do ustalenia notuj w zeszycie każdy wybuch z opisem co było przed , jaka była pora dnia, co dziecko jadło, jak spędzało czas,  czy wybuch nastąpił w obecności osób trzecich, jaki było samopoczucie dziecka.

 

9.Zadbaj także o swój spokój, dziecko wyczuje twoje zdenerwowani i spowoduje to tylko wzrost jego niepokoju. Zachowaj spokój.
10.Umożliwij rozładowania agresji w bardziej produktywny sposób np.: zgniatanie puszek, targanie gazety lub kartonu i układanie w stosu  do wyrzucenia, zgniatanie plasteliny, skakanie, itp

 

  1. Stwórzcie kodeks złości (opisany będzie dalej!)

12.Przypomnij kodeksu złości i zasad oraz konsekwencji ustalonych w codziennym funkcjonowaniu;

  1. metoda holdingu, tak zwanego przytrzymania (jeśli w akcie agresji dziecko może wyrządzić sobie lub osobom postronnym krzywdę);

14.Unikaj sytuacji nieprzewidzianych i niezaplanowanych;

  1. Szukaj i poznawaj metody motywacyjne i chwal za drobnostki, pamiętaj, że jedna pochwała działa lepiej, niż 10 kar.

 

16.Baw się z dzieckiem jak najwięcej i przytulaj jak najczęściej, mów mu że je kochasz. Nawet dziecko, które nie lubi okazywania uczuć i wydaje się, że jest mało emocjonalne, to jednak potrzebuje miłości i rodziców

 

17.Jeżeli dziecko was bije mówcie mu, że to was boli ale nie dawajcie kar za to, nie krzycz ale podnieś głos; Przestań się bawić, zrób smutną minę, pokaż mu że ciebie to boli. Nie powtarzaj w kółko ale daj czas dziecku to zrozumieć. Na początku nie będzie rozumieć: „mamę bolało” tylko: „zrobiłem coś i mama jest smutna”.

 

  1. Korzystaj z pomocy bajek lub filmów – możesz też pokazywać w bajce lub w książeczce jakiejś: zobacz chłopczyk/dziewczynka płacze bo boli go noga, …bo ktoś go nabił, … bo upadł

 

  1. Można też rysować takie sytuacje, żeby wyjaśnić dziecku emocje i uczucia innych

 

20.Nie bij dziecka bo dziecko myśli : „skoro ty możesz to i ja mogę”; biciem dziecka nie nauczysz go życia a tylko sprawisz mu ból fizyczny i psychiczny

 

  1. Warto czasem powiedzieć „PRZEPRASZAM” zwłaszcza jak  podniosłaś ton lub nakrzyczeliście na dziecko w przypływie złości. Przyznaj się, do błędu, pokaż, że każdy ma prawo zrobić coś źle.

22.Naucz dziecko posługiwania się słowami, by mogło wyrazić swoje uczucia. Kiedy zaczyna się napad złego humoru, powiedz: „Nie rozumiem, czego chcesz, kiedy tak płaczesz. Weź kilka głębokich oddechów i po prostu mi powiedz”.

23.Gdy tylko to możliwe, zaangażuj dziecko w podejmowaniu decyzji, jeśli nie w kwestii „co robimy”, to chociaż „jak robimy”. Np. dziecko nie decyduje, czy wziąć kąpiel, ale wybiera, czy będzie to kąpiel z pianą i jakie zabawki ma ze sobą wziąć.

24.Uprzedzaj wcześniej dziecko o zmianie zajęć. Ponieważ dzieci nie maja poczucia czasu, mówienie: „Za pięć minut wychodzimy” może dla nich nic nie znaczyć. Zamiast tego spróbuj powiedzieć: „Wychodzimy, gdy skończy się piosenka”.

25.Zastosuj sztukę odwracania uwagi. Zrób zabawna minę, udawaj że upadasz, tańcz w śmieszny sposób – rób wszystko, by odwrócić uwagę pociechy od jej nieszczęścia.

26.Jeśli masz ze sobą lalkę lub kukiełkę, mów do dziecka głosem zabawki. Czasem dla pociechy mówienie do „rówieśnika” i tłumaczenie mu, jak jest jej smutno, jest łatwiejsze i niesie ze sobą większe pocieszenie niż rozmowa z rodzicem.

27.Zmień scenerię. Rozmowa z dzieckiem w toalecie, za drzwiami sklepu lub w samochodzie zwykle je uspokaja.

28.Każ dziecku kilkanaście razy powoli zaczerpnąć powietrza. Jeśli naprawdę straciło nad sobą kontrolę, niech wydmuchuje powietrze do papierowej torby.

29.Spróbuj ignorować dziecko, chyba że zaczyna być naprawdę niegrzeczne, jego zachowanie może być niebezpieczne dla niego lub innych (bije, kopie, rzuca przedmiotami lub krzyczy)

 

30.Nie wymierzaj kary za napad złego humoru. Próbuj uczyć dziecko mówić, by umiało wyrazić jaśniej swoje potrzeby i emocje”.

 

POCZUCIE HUMORU!

W celu pozostania zdrowym na umyśle i uniknięcia załamania nerwowego, musisz być w stanie dostrzegać zabawną stronę niektórych spośród ich zachowań. Na przykład, nie śmiejąc się przy tym z nich, spróbuj spojrzeć od tej „zabawnej” strony na sytuacje, w których osoby autystyczne interpretują coś dosłownie. Albo też, jeśli zrobią coś co cię rozśmieszyło, ale jest też dla ciebie krępujące, pośmiej się po cichu z tego, co zaszło. Ciągłe traktowanie ich postępowania w sposób poważny sprawi tylko, że będziesz czuł się bardziej spięty i zestresowany, a tym samym trudniej ci będzie sobie z tym poradzić.

Pamiętaj:

BĄDŹ CIERPLIWY

BĄDŹ TOLERANCYJNY

BĄDŹ WYROZUMIAŁY

 

Warto sporządzić z dzieckiem Kodeks złości, który będzie pomocą dla dziecka.

 

 

Kodeks złości:

1) Mam prawo do złoszczenia się, wolno mi się złościć.

2) Gdy jestem zły:

– narysuję to, co lubię rysować;

– powiem bez użycia brzydkich słów, co mi przeszkadza;

– przerwę pracę na pięć minut

– zacisnę mocno pięści,

– wyrwę z brudnopisu kartkę i mocno ją zgniot®,

– pójdę na dywan i mocno tupnę nogą,

– pokażę koledze czerwoną kartkę – umowny znak, który odczytujemy „jestem zły”

– Powiem głośno i bez przekleństw, że jest się złym i dlaczego

– Pójdę na samotną strefę złości (własny pokój, łóżko, korytarz szkolny, pokój pani pedagog)

– Narysuję złość

– Płaczę

– Posłucham muzyki

– „Znęcam się” nad plasteliną

– Wyjdę z pokoju (sali) na 5 minut

– Krzyczę (w odosobnieniu)

– Skaczę przez 2 minuty na podłodze lub materacu

– Obmyję twarz zimną wodą

– Zrobię złą minę

– Odejdę w kąt

– Wykrzyczę się przez okno

– Porozmawiam z dorosłymi na osobności

 

3) Gdy jestem zły, nie mogę:

– Chodzić za mamą i wrzeszczeć

– Pluć

– Przeklinać

– Obrażać innych

– Bić siebie i innych

– Niszczyć rzeczy innych osób i wspólnych

– Rzucać przedmiotami

– Robić sobie i innym krzywdy (gryźć, drapać, uderzać, wyrywać włosów, ciągnąć po podłodze)

 

Mam nadzieję, że moje podpowiedzi okażą się przydatne :)

Jeżeli szukasz sposobów na to, aby uczestniczyć w rozwoju dziecka, aby wspierać ten rozwój, aby pomagać w radzeniu sobie z trudnościami, emocjami, to zachęcam Cię do skorzystania z mojego kursu online dla rodziców – „Terapia poprzez zabawę”, czy li jak wspierać rozwój swojego dziecka, zarówno fizyczny, jak i emocjonalny. A tam ogromna dawka wiedzy oraz ponad 600 propozycji zabaw i pomysłów na wspólne spędzanie czasu . Polecam Szczegóły znajdziesz tutaj – KLIKNIJ

 

 

 

1 Comment

  1. Ach… Tyle mądrych spostrzeżeń i rad, że aż trudno to wszystko przyswoić za jednym przeczytaniem :) Jedno jest pewne, jeśli mój synek będzie miał problemy z emocjonalnymi reakcjami, to już niestety wiem, dlaczego.

Dodaj komentarz